Orzeczenie z dnia 7 lipca 2025 r. Sygn. akt: D 19/25
Orzeczenie jest nieprawomocne

Przewodnicząca:      r. pr. Agnieszka Korpas-Mattusch
Członkowie:              r. pr. Agnieszka Szczygielska
r. pr. Ewelina Sobolewska-Sarek
Protokolant:              Aneta Trzaska

 

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. po rozpoznaniu na rozprawie […] r. w W. sprawy przeciwko radcy prawnemu L. Z., […], obwinionemu o to, że:

nie wypełnił obowiązku doskonalenia zawodowego, nie uzyskując żadnego z 40 wymaganych od niego punktów szkoleniowych w cyklu szkoleniowym, który trwał od […] r. do […] r. – czym naruszył obowiązek dbania o rozwój zawodowy poprzez kształcenie ustawiczne a także obowiązek  stosowania się do uchwał organów samorządu radców prawnych,

tj. popełnił czyn z art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych w związku z art. 14 ust. 1 i 2 oraz art. 61 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego stanowiącego załącznik do uchwały nr 3/2014 Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 r. w sprawie Kodeksu Etyki Radcy Prawnego w związku z § 5 ust. 3 oraz § 15 ust. 1 i 2 w związku z § 3 Regulaminu zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku, stanowiącego załącznik do uchwały nr 209/X/2020  Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 24 października 2020 r. w sprawie Regulaminu zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku, (t. j. uchwała nr 1154/XI/2023 Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych  z dnia 10 października 2023 r.).

 

o r z e k a:

  1. Uznaje radcę prawnego Z., […], winnym zarzucanego wnioskiem o ukaranie czynu, który to czyn stanowi przewinienie dyscyplinarne jako czyn sprzeczny z zasadami wyrażonymi w art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych w związku z art. 14 ust. 1 i 2 oraz art. 61 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego stanowiącego załącznik do uchwały nr 3/2014 Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 r. w sprawie Kodeksu Etyki Radcy Prawnego w związku z § 5 ust. 3 oraz § 15 ust. 1 i 2 w związku  z § 3 Regulaminu zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku, stanowiącego załącznik do uchwały nr 209/X/2020  Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 24 października 2020 r. w sprawie Regulaminu zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku, (t. j. uchwała nr 1154/XI/2023 Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych  z dnia 10 października 2023 r.) i za czyn ten na podstawie art. 64 ust. 1 i art. 65 ust. 1 pkt 1 ustawy o radcach prawnych wymierza karę upomnienia;
  2. Na podstawie art. 706 2 ustawy o radcach prawnych zasądza od obwinionego radcy prawnego L. Z., […], na rzecz Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. tytułem zwrotu kosztów postępowania dyscyplinarnego kwotę 500 (pięćset złotych).

 

UZASADNIENIE

Wnioskiem o ukaranie z dnia […] r. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. (dalej także: „ZRD”) wniósł o ukaranie radcy prawnego L. Z. (dalej także: „Obwiniony”), zarzucając mu, że dopuścił się nienależytego wykonywania zawodu radcy prawnego poprzez niewypełnienie obowiązku doskonalenia zawodowego i nieuzyskanie żadnego z wymaganych co najmniej 40 punktów szkoleniowych w cyklu szkoleniowym, który trwał od […] r. do […] r., czym naruszył obowiązek dbania o rozwój zawodowy poprzez kształcenie ustawiczne, a także obowiązek stosowania się do uchwał organów samorządu radców prawnych, tj. popełnił czyn z art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych w zw. z art. 14 ust. 1 i 2 oraz art. 61 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego (dalej także: „KERP”), stanowiącego załącznik do uchwały Nr 3/2014 Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 r. w sprawie Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, w zw. z § 5 ust. 3 oraz § 15 ust. 1 i 2 w zw. z § 3 Regulaminu zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku, stanowiącego załącznik do uchwały nr 109/X/2020 Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 11 grudnia 2015 r. w sprawie Regulaminu zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku – t.j. uchwała Nr 295/X/2018 Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 24 października 2020 r. w sprawie Regulaminu zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku (dalej także: „RegDosRPr”), tj. uchwała nr 1154/XI/2023 Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 10 października 2023 r.

Obwiniony wniósł odpowiedź na wniosek o ukaranie.

Sąd rozpoznał wniosek o ukaranie na rozprawie w dniu […] r. przeprowadzając dowody z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy oraz z zeznań Obwinionego.

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego, po zakończeniu postępowania dowodowego wniósł o uznanie Obwinionego winnym zarzucanych mu czynów.

 

Sąd ustalił następujący stan faktyczny sprawy:

Pismem z dnia […] r. Dziekan Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych przekazała, zgodnie z § 15 ust. 1 i 2 w zw. z § 3 RegDosRPr, wykaz radców prawnych, którzy nie wypełnili obowiązku doskonalenia zawodowego w cyklu szkoleniowym trwającym od […] r. do […] r. (k. 1).

Jak ustalił w dochodzeniu ZRD, Obwiniony nie uzyskał żadnego z wymaganych co najmniej 40 punktów szkoleniowych, pomimo kilkukrotnego przypominania o obowiązku szkoleniowym i konieczności przedstawienia zaświadczeń o odbytych szkoleniach (szkolenia prowadzone przez OIRP są automatycznie odnotowywane przez Dział Doskonalenia Zawodowego OIRP) – k. 5-14v., wobec czego wezwał go na przesłuchanie w dniu […] r. (k. 19). Obwiniony stawił się na wyznaczony termin. ZRD przedstawił Obwinionemu postanowienie o przedstawieniu zarzutów. Obwiniony zeznał, że nie przyznaje się do popełnienia zarzucanego czynu i winy. Poprosił o udzielenie mu terminu 10 dni (do […] r.) na przedstawienie dowodów, że doskonalił się zawodowo, występując w roli uczestnika i prelegenta na wielu konferencjach doskonalenia zawodowego oraz pisząc artykuły z zakresu prawa oświatowego i prawa sportowego. ZRD skierował do Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego wniosek o ukaranie radcy prawnego. Obwiniony w piśmie z dnia […] r. ustosunkował się do zarzutów stawianych we wniosku o ukaranie. Podkreślił, że jest uznanym ekspertem międzynarodowym. Większość „tzw. czasu szkoleniowego” spędza na seminariach i kongresach poza Polską. W Polsce stara się uczestniczyć we wszystkich ważniejszych konferencjach poświęconych zagadnieniom, w których prowadzi praktykę (prawo antydopingowe, uznanie kwalifikacji zawodowych w UE). Obwiniony oświadczył, że w każdym cyklu szkoleniowym wymóg uzyskania minimalnej ilości punktów szkoleniowych przekraczał wielokrotnie, ale nie przykładał należytego znaczenia do uzyskiwania zaświadczeń. Do pisma dołączył zaświadczenie z dnia […] r. wydane przez S. P., bibliografię – linki do aktów normatywnych do A. P. N. N. F. dostępu do źródeł prawa do webinaru z dnia […] r., artykuły: pt. „[…]” – autor L. Z. Przewodniczący Komisji Prawnej S. P. (brak miejsca publikacji), „[…]” – autor L. Z. Komisja Prawna S. (brak miejsca publikacji), „[…]” – autor L. Z. w imieniu Zespołu S. P. ds. ZSK (brak miejsca publikacji), „[…]”  – autor L. Z. (brak miejsca publikacji), poświadczenie udziału pana mecenasa L. Z. w konferencjach szkoleniowych organizowanych przez N. w Ł..

Radca prawny stawił się na wyznaczonym terminie rozprawy. Nie przyznał się do stawianych zarzutów. Zeznał, że rozmiar jego samokształcenia i doskonalenia zawodowego wielokrotnie przekracza określone uchwałami wymagania w zakresie stałego doskonalenia zawodowego. Wyjaśnił, że z powodu stanu zdrowia nie wykonał w terminie zobowiązania, jakie złożył podczas przesłuchania przed ZRD. Wielokrotnie uczestniczył jako panelista w multidyscyplinarnych konferencjach związanych z działalnością przedsiębiorców powiązanych ze sportem lub bezpieczeństwem w górach. Dodał, że jeśli ma być ukarany, prosi o najłagodniejszy wymiar kary.

 

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje:

Podstawą odpowiedzialności dyscyplinarnej radcy prawnego są przepisy ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. z 2024, poz. 499); dalej: „RadcPrU”, a w szczególności art. 64, w którym określono zachowania radców prawnych i aplikantów radcowskich uznawane za delikty dyscyplinarne. Przepis ten w § 1 przewiduje, że podstawą odpowiedzialności dyscyplinarnej są czyny sprzeczne m.in. z zasadami etyki radcy prawnego. Zatem dla przyjęcia odpowiedzialności dyscyplinarnej radcy prawnego konieczne jest nie tylko określenie, że z tą właśnie podstawą wiąże się odpowiedzialność dyscyplinarna radcy prawnego, ale także wskazanie konkretnej zasady uregulowanej w KERP.

Radca prawny, zgodnie z art. 14 ust. 1 i 2 KERP, ma obowiązek dbać o swój rozwój zawodowy. Radca prawny obowiązany jest wypełniać obowiązek doskonalenia zawodowego na zasadach określonych przez właściwy organ samorządu. Natomiast zgodnie z art. 61 ust. 2 KERP ma obowiązek stosować się do uchwał organów samorządu radców prawnych.

W zakresie zadań samorządu radców prawnych leży m.in. doskonalenie zawodowe radców prawnych, a zgodnie z art. 52 ust. 3 pkt 2 RadcPrU wskazano, że do zakresu działania rady okręgowej izby radców prawnych należy m.in. doskonalenie zawodowe radców prawnych, a w art. 60 pkt 7 RadcPrU zapisano, że do zakresu działań Krajowej Rady Radców Prawnych należy koordynowanie doskonalenia zawodowego radców prawnych. Działając na podstawie art. 60 pkt 8 lit. h RadcPrU Krajowa Rada Radców Prawnych uchwałą Nr 295/X/2018 z dnia 24 października 2020 r. uchwaliła „Regulamin zasad wypełniania obowiązku doskonalenia zawodowego przez radców prawnych i zadań organów samorządu służących zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku” („RegDosRPr).

Zgodnie z § 5 ust. 3 RegDosRPr obowiązek doskonalenia zawodowego uważa się za wypełniony, jeżeli w każdym cyklu szkoleniowym radca prawny uzyska minimum 40 punktów szkoleniowych.

Zgodnie z § 4 ust. 2 RegDosRPr udział radcy prawnego w formie doskonalenia zawodowego organizowanej przez podmiot inny niż organ samorządu radców prawnych wymaga potwierdzenia w formie zaświadczenia wystawionego i podpisanego przez organizatora, obejmującego tematykę, liczbę godzin, a także termin i formę doskonalenia zawodowego. W przypadku prowadzenia zajęć zaświadczenie powinno także zawierać informację o ich adresatach. Potwierdzeniem wypełniania obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, jest przedłożenie dowodu publikacji, a w przypadku publikacji w języku obcym należy na wniosek uprawnionego podmiotu dołączyć oświadczenie radcy prawnego o tym, że jest to publikacja z zakresu prawa.

Zgodnie z § 4 ust. 4 pkt 2 RegDosRPr potwierdzeniem wypełnienia obowiązku doskonalenia zawodowego poprzez: publikacje książek, glos lub komentarzy z zakresu prawa – jest przedłożenie dowodu publikacji. Zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 6 RegDosRPr przydziela się punkty za komentarz lub tekst publicystyczno-prawny, ze wskazaniem, że autor jest radcą prawnym.

A co najważniejsze uprawnionymi do potwierdzania uzyskania punktów szkoleniowych są prezydia rad okręgowych izb radców prawnych, Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych lub upoważnione przez nie osoby (§ 7 RegDosRPr).

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny stwierdza, że nie wszystkie załączone do odpowiedzi na wniosek o ukaranie przez Obwinionego zaświadczenia oraz artykuły prasowe spełniają wymagania określone w powołanych wyżej przepisach. Przykładowo z podpisów pod artykułami prasowymi nie wynika, że ich autor jest radcą prawnym. Nie zostało również wskazane miejsce ich publikacji. Ponadto nie we wszystkich wykładach i webinarium wskazano ilość zrealizowanych godzin. Tym nie mniej Okręgowy Sąd Dyscyplinarny nie jest uprawniony do potwierdzenia uzyskania przez Obwinionego punktów szkoleniowych. Tym samym nie można uznać, że Obwiniony zrealizował obowiązki wynikające z uchwał samorządu radców prawnych.

Nieuzyskanie przez radcę prawnego minimalnej liczby punktów szkoleniowych jest równoznaczne z niewypełnieniem obowiązku doskonalenia zawodowego.

Skoro więc Obwiniony nie uzyskał w cyklu szkoleniowym od […] r. do […] r. żadnego z wymaganych 40 punktów szkoleniowych, naruszenie przez niego ww. zasad jest oczywiste, a przy tym nieusprawiedliwione, szczególnie w kontekście, że jak zeznał „nie przykładał należytego znaczenia do uzyskiwania zaświadczeń”. W konsekwencji, należy uznać, że wniosek o ukaranie Obwinionego został złożony w uzasadnionych okolicznościach.

Mając na uwadze powyższe rozważania, zważywszy, że nieuzyskanie wymaganej obowiązującymi regulacjami liczby punktów szkoleniowych w danym cyklu  szkoleniowym zostało wykazane, Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. uznał, że Obwiniony dopuścił się zaniechań w wykonywaniu obowiązków radcy prawnego skutkujących powstaniem odpowiedzialności dyscyplinarnej.

W kwestii wymiaru kary Sąd uznał, że pomimo lekceważenia obowiązków wobec samorządu radcowskiego, i to w warunkach recydywy (sprawa o sygn. D […]), ale wobec przedstawienia przez Obwinionego zaświadczeń, należy poprzestać na najłagodniejszej karze, tj. karze upomnienia.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 706 ust. 2 ustawy o radcach prawnych w zw. z § 1 ust. 1 Uchwały Nr 86/IX/2015 Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 20 maca 2015 r. w sprawie określenia wysokości zryczałtowanych kosztów postępowania dyscyplinarnego.

Wobec powyższego, należało orzec jak w sentencji.

GF