Orzeczenie z dnia 15 lipca 2025 r. Sygn. akt: D 13/24
Orzeczenie jest prawomocne

Wyższy Sąd Dyscyplinarny orzeczeniem z dnia 09.04.2026 r. sygn. akt WO-8/26 zmienił zaskarżone orzeczenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego z dnia 15 lipca 2025 r. sygn. akt D 13/24 w części tj. wyłącznie w pkt. VII. w ten sposób, iż uchyla całe zawarte w nim rozstrzygnięcie o zasądzeniu na rzecz pełnomocnika Pokrzywdzonego kosztów zastępstwa procesowego przed Wyższym Sądem Dyscyplinarnym w sprawie WO-119/23.

 

Przewodniczący:       r. pr. Paulina Sibilska
Członkowie:                r. pr. Tomasz Nawrot
r. pr. Agnieszka Szczygielska
Protokolant:              Gabriela Filip
Aneta Trzaska

 

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. po rozpoznaniu na rozprawie […] r., […] r., […] i […] r. w W. sprawy przeciwko radcy prawnemu A. P., […], obwinionemu o to, że:

  1. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta F. T. S. sp. z o. o. (dalej: „klient”) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie i publiczne odtwarzanie podczas wszelkich wydarzeń organizowanych przez klienta, podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […], nr […] i nr […] na publiczne wykonywanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, którego tekst jednolity stanowi załącznik do uchwały Nr 3/2014 Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 r. (dalej: KERP),
  2. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta P. M. Z. Sp. z o.o. (dalej: „klient”) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie i publiczne odtwarzanie podczas wszelkich wydarzeń organizowanych przez klienta, podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […], nr […] na publiczne wykonywanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję art. 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  3. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta Z. Sp. z o.o. (dalej: „klient’) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów i/lub przedmiotów praw pokrewnych w klubach fitness prowadzonych przez klienta, podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […] na publiczne odtwarzanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  4. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął pełnomocnictwo do reprezentowania D. M. (dalej: „klient’) w sprawie z powództwa S. A. „Z.” w W. zawisłej przed Sądem Okręgowym w K. pod sygn. akt […], podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […] na publiczne wykonywanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  5. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta G. W. Sp. z o.o. (dalej: „klient”) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) w zakresie prowadzenia negocjacji zmierzających do ustalenia stawek wynagrodzeń autorskich za korzystanie przez klienta z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie, świadcząc pomoc prawną, w sytuacji gdy uprzednio pozostawał w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  6. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta F. F. Sp. z o.o. (dalej: „klient’) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie podczas imprezy F. F., świadcząc pomoc prawną, w sytuacji gdy uprzednio pozostawał w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP.

 

o r z e k a: 

    1. Uniewinnia radcę prawnego A. P., […], od czynu zarzucanego w punkcie 1 wniosku o ukaranie, przy czym ustala, że zarzucany czyn został popełniony od dnia […] r. do dnia […] r.
    2. Uniewinnia radcę prawnego A. P., […], od czynu zarzucanego w punkcie 2 wniosku o ukaranie, przy czym ustala, że zarzucany czyn został popełniony od dnia […] r. do dnia wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów tj. […] r.
    3. Na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 kpk w zw. z art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 70 ust. 2 oraz art. 741 ustawy o radcach prawnych uniewinnia radcę prawnego A. P., […], od czynu zarzucanego w punkcie 3 wniosku o ukaranie, przy czym ustala, że zarzucany czyn, został popełniony w okresie od dnia […] r. do dnia […] r.
    4. Uniewinnia radcę prawnego A. P., […], od czynu zarzucanego w punkcie 4 wniosku o ukaranie, przy czym ustala, że zarzucany czyn, został popełniony, od dnia […] r. do dnia […] r.,
    5. Uniewinnia radcę prawnego A. P., […], od czynu zarzucanego w punkcie 5 wniosku o ukaranie, przy czym ustala, że zarzucany czyn, został popełniony od dnia A. P., […] r. do dnia wydania postanowienia o przedstawieniu zarzutów tj. A. P., […]r.
    6. Na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 kpk w zw. z art. 414 § 1 kpk w zw. z art. 70 ust. 2 oraz art. 741 ustawy o radcach prawnych uniewinnia radcę prawnego A. P., […], od czynu zarzucanego w punkcie 6 wniosku o ukaranie, przy czym ustala, że zarzucany czyn, został popełniony od dnia […] r. do dnia […] r.
    7. Na podstawie art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 741 ustawy o radcach prawnych zasądza na rzecz pełnomocnika Pokrzywdzonego koszty zastępstwa procesowego przed Wyższym Sądem Dyscyplinarnym w sprawie o sygn. akt […] w kwocie 1200 zł (jeden tysiąc dwieście złotych) obciążając nimi Krajową Izbę Radców Prawnych.
    8. Na podstawie art. 706 2 ustawy o radcach prawnych koszty postępowania przed Okręgowym Sądem Dyscyplinarnym pokrywa Okręgowa Izby Radców Prawnych w W..
    9. Na podstawie art. 706 ust. 2 ustawy o radcach prawnych koszty postępowania przed Wyższym Sądem Dyscyplinarnym w sprawie o sygn. akt […] w kwocie 2000 zł (dwa tysiące złotych) pokrywa Krajowa Izba Radców Prawnych.

 

UZASADNIENIE

Wnioskiem o ukaranie z dnia […] r. skierowanym do Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. (dalej „Okręgowy Sąd Dyscyplinarny”) Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. (dalej „Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego”) wniósł o ukaranie radcy prawnego A. P., wpisanego na listę radców prawnych pod numerem […] (dalej „Obwiniony”), obwinionego o to, że:

  1. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta F. T. S. Sp. z o.o. (dalej: „klient”) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie i publiczne odtwarzanie podczas wszelkich wydarzeń organizowanych przez klienta, podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […], nr […] i nr […] na publiczne wykonywanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję art. 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, którego tekst jednolity stanowi załącznik do uchwały Nr 3/2014 Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 r. (dalej: KERP),
  2. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta P. M. Z. Sp. z o.o. (dalej: „klient”) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie i publiczne odtwarzanie podczas wszelkich wydarzeń organizowanych przez klienta, podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […], nr […] na publiczne wykonywanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję art. 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  3. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta Z. Sp. z o.o. (dalej: „klient’) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów i/lub przedmiotów praw pokrewnych w klubach fitness prowadzonych przez klienta, podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […] na publiczne odtwarzanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję art. 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  4. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął pełnomocnictwo do reprezentowania D. M. (dalej: „klient’) w sprawie z powództwa S. A. „Z.” w W. zawisłej przed Sądem Okręgowym w K. pod sygn. akt […], podczas gdy uprzednio reprezentując S. A. „Z.” podpisywał w jego imieniu z klientem umowy licencyjne nr […], nr […] na publiczne wykonywanie utworów, a tym samym świadcząc pomoc prawną w sytuacji konfliktu interesów, tj. będąc uprzednio w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję art. 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  5. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta G. W. Sp. z o.o. (dalej: „klient”) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) w zakresie prowadzenia negocjacji zmierzających do ustalenia stawek wynagrodzeń autorskich za korzystanie przez klienta z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie, świadcząc pomoc prawną, w sytuacji gdy uprzednio pozostawał w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję art. 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP,
  6. działając jako radca prawny, od dnia […] r. naruszył zasady etyki zawodu radcy prawnego w ten sposób, że po zakończeniu stosunku zatrudnienia w S. A. „Z.”, gdzie pracował na stanowisku Dyrektora Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W., przyjął i prowadził w imieniu klienta F. F. Sp. z o.o. (dalej: „klient’) i na jego rzecz działania przed organizacją zbiorowego zarządzania (S. A. „Z.”) we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie podczas imprezy F. F., świadcząc pomoc prawną, w sytuacji gdy uprzednio pozostawał w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta, posiadając uzyskaną podczas zatrudnienia w S. A. „Z.” wiedzę, dającą jego klientowi nieuzasadnioną przewagę, oraz w sytuacji sprzeczności interesów jego klienta w sprawie związanej z interesami S. A. „Z.”, tj. w sprawie czynu naruszającego dyspozycję art. 64 ust. 1 ustawy w zw. z art. 27 pkt 5, art. 26 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt 2 KERP.

Obwiniony wniósł odpowiedź na wniosek o ukaranie.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. (dalej także: „Sąd”, „Okręgowy Sąd Dyscyplinarny”) rozpoznał sprawę na rozprawach w dniach […] r., […] r., […] r. i […] r. Uwzględniając wytyczne Wyższego Sądu Dyscyplinarnego z orzeczenia z […] r. ([…]), Sąd poczynił ustalenia w szczególności co do ram czasowych zarzuconych czynów i dat ich zakończenia. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny, orzeczeniem z dnia […] r. uniewinnił Obwinionego od wszystkich stawianych mu zarzutów.

 

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny ustalił następujący stan faktyczny

Obwiniony był zatrudniony w S. A. „Z.” w W. od dnia […] r. – początkowo na podstawie umowy o pracę na czas określony z dnia […] r., a następnie, od dnia […] r., na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony – na stanowisku dyrektora okręgu Dyrekcji Okręgowej. W dniu […] r. Obwiniony został wpisany na listę radców prawnych. Stosunek pracy ustał z dniem […] r. w wyniku wypowiedzenia umowy o pracę dokonanego przez Obwinionego.

Dowód: Umowa o pracę na czas określony – k. 42, umowa o pracę na czas nieokreślony – k. 45, świadectwo pracy Obwinionego – k. 29-30

Jako dyrektor okręgu Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” w W. Obwiniony sprawował nadzór nad korzystaniem z utworów oraz egzekwowaniem majątkowych praw autorskich wynikających z tego korzystania na obszarze W., z wyłączeniem dzielnicy W.. W ramach powierzonych obowiązków prowadził rozmowy i uczestniczył w sporach dotyczących ochrony praw autorskich z użytkownikami tych praw, w tym z tzw. „dużymi użytkownikami”, takimi jak organizatorzy koncertów czy właściciele klubów fitness. Negocjował warunki umów licencyjnych oraz podejmował decyzje o wszczynaniu postępowań sądowych prowadzonych – w ramach zbiorowego zarządu – przez S. A. „Z.” jako organizację zbiorowego zarządzania prawami autorskimi.

Pełniąc funkcję dyrektora i będąc prawnikiem, a następnie radcą prawnym, Obwiniony posiadał wiedzę specjalistyczną w zakresie sporów prawnoautorskich. Utrzymywał bezpośredni kontakt z radcą prawnym Dyrekcji Okręgowej, z którym konsultował strategię i taktykę prowadzenia spraw. Występował także jako świadek w sporach sądowych po stronie S. A. „Z.”. Zatrudnienie Obwinionego na stanowisku Dyrektora Okręgu nie wiązało się jednak ze świadczeniem przez niego pomocy prawnej.

Dowód: Zakres obowiązków dyrektora okręgu Dyrekcji Okręgowej S. A. „Z.” – k. 43-44, k. 48-50

W dniu […] r. weszła w życie ustawa z dnia […] r. o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi, implementująca do krajowego porządku prawnego przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/26/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i prawami pokrewnymi oraz udzielania licencji wieloterytorialnych dotyczących praw do utworów muzycznych wykorzystywanych online na rynku wewnętrznym (dalej: „ustawa”).

Nowa regulacja w sposób kompleksowy określała zasady funkcjonowania organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi, w tym S. A. „Z.”. Obejmowała ona m.in. takie obszary działalności organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi jak: stosunki z podmiotami powierzającymi prawa do zbiorowego zarządu, relacje z użytkownikami, monitorowanie korzystania z utworów, dochodzenie i ochrona praw autorskich, podział uzyskanych przychodów oraz wykonywanie innych uprawnień wynikających z przepisów prawa.

Z dniem wejścia w życie ustawy utraciły moc obowiązującą dotychczasowe tabele wynagrodzeń zatwierdzane przez Komisję Prawa Autorskiego. Podstawę wygaśnięcia stanowił art. 132 ust. 1 i 2 ustawy, który uchylił wcześniejsze przepisy regulujące tryb zatwierdzania tabel oraz skutki ich obowiązywania wobec użytkowników. W konsekwencji, z dniem […] r. organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi – w tym […] – utraciły możliwość powoływania się na zatwierdzone tabele jako źródło wiążących stawek wynagrodzeń wobec użytkowników (takich jak organizatorzy wydarzeń artystycznych, nadawcy). Informacja o wygaśnięciu tabel miała charakter powszechnie znany zarówno w środowisku organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi, jak i wśród podmiotów korzystających z utworów i była często wykorzystywana przez użytkowników w toku negocjacji. Po wejściu w życie ustawy, aż do czasu ustania zatrudnienia w S. A. „Z.”, Obwiniony był obecny w pracy łącznie […] dni roku roboczych.

Dowód: pisemne wyjaśnienia Obwinionego – k. 25-26

W […] r. Obwiniony dołączył do zespołu kancelarii prawnej „G. T, M.S. i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych” sp. k. z siedzibą w W. (dalej „G. T.”), w której miał odpowiadać za rozwój praktyki z zakresu ochrony własności intelektualnej dotyczącej organizacji zbiorowego zarządzania w projektach związanych z negocjowaniem umów z dużymi użytkownikami praw autorskich.

Dowód: Informacja ze strony www.rp.pl – k. 18-18v., artykuł pt. „[…]” z […] r.  – k. 17

W dniu […] r. „F. T. S.” sp. z o.o. z siedzibą w W. udzieliła m.in. Obwinionemu, działającemu w ramach kancelarii „G. T.”, pełnomocnictwa do działania łącznie z innymi pełnomocnikami wskazanymi w treści dokumentu lub indywidualnie – przed organizacjami zbiorowego zarządzania, we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji: publiczne wykonanie i publiczne odtwarzanie – w związku z wydarzeniami organizowanymi przez „F. T. S.” sp. z o.o.

Zakończenie stosunku pracy Obwinionego w S. A. „Z.” nastąpiło przed udzieleniem pełnomocnictwa przez „F. T. S.” sp. z o.o. Spółka udzieliła Obwinionemu również kolejnego pełnomocnictwa w dniu […] r. Obwiniony obsługę prawną spółki prowadził do […] r.

Dowód: wyjaśnienia Obwinionego – k. 820

W okresie zatrudnienia w S. A. „Z.”, Obwiniony – jako dyrektor okręgu – zawarł z „F. T. S.” sp. z o.o. umowy licencyjne na publiczne wykonanie utworów nr: […], […], […] oraz […].

Po zakończeniu zatrudnienia w S. A. „Z.”, Obwiniony – jako pełnomocnik „F. T. S.” sp. z o.o. – prowadził negocjacje z przedstawicielami Stowarzyszenia w sprawie porozumienia dotyczącego koncertu jubileuszowego, który odbył się dnia […] r. w T. Arenie w K. z udziałem wykonawców K. i G. B.. Ponadto Obwiniony działał w imieniu „F. T. S.” sp. z o.o. przy zgłaszaniu imprez do S. A. „Z.” oraz negocjował stawki wynagrodzeń autorskich, kwestionując – w związku z wygaśnięciem tabel wynagrodzeń – dotychczasowe zasady rozliczania stosowane przez S. A. „Z.”.

Dowód: pełnomocnictwo z […] r. – k. 106, pełnomocnictwo z […] r. – k. 229v., wyjaśnienia Obwinionego – k. 729, odwołanie Pokrzywdzonego – k. 80v., umowa licencyjna nr […] – k. 111-112., umowa licencyjna nr […] – k. 113-113v., umowa licencyjna nr […] – k. 114-114v., umowa licencyjna nr […] – k. 115-115v., korespondencja mailowa pomiędzy Obwinionym a S. A. „Z.” – k. 92-108

W dniu […] r. Sąd Okręgowy w W., […] Wydział Własności Intelektualnej, w sprawie z powództwa S. A. „Z.” przeciwko „F. T. S.” sp. z o.o. o zobowiązanie oraz zapłatę wynagrodzenia za korzystanie z praw własności intelektualnej (sygn. akt […]) postanowił umorzyć postępowanie i zasądzić od Stowarzyszenia na rzecz spółki kwotę 12 047,70 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Obwiniony występował w niniejszym postępowaniu jako pełnomocnik spółki „F. T. S.” sp. z o.o. W związku z zasądzonymi kosztami postępowania, w dniu […] r. pełnomocnik S. A. „Z.” zwróciła się do Obwinionego z prośbą o wskazanie numeru rachunku bankowego właściwego do dokonania przelewu. Obwiniony udzielił odpowiedzi drogą mailową w dniu […] r. W zgromadzonym materiale dowodowym brak jest dowodów na to, aby po dniu […] r. Obwiniony podejmował dalsze działania w imieniu „F. T. S.” sp. z o.o.

Dowód: postanowienie z dnia […] r. – k. 729-729v., mail pełnomocnika S. A. „Z.” do Obwinionego z dnia […] r. – k. 730, odpowiedź Obwinionego do pełnomocnika S. A. „Z.” – k. 730

W dniu […] r. „P. M. Z.” sp. z o.o. z siedzibą w W. udzieliła m.in. Obwinionemu, działającemu w ramach kancelarii „G. T.”, pełnomocnictwa do działania łącznie z innymi pełnomocnikami wskazanymi w treści dokumentu lub indywidualnie – przed organizacjami zbiorowego zarządzania, we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji: publiczne wykonanie i publiczne odtwarzanie.

Dowód: pełnomocnictwo z dnia […] r. – k. 127

W okresie zatrudnienia w S. A. „Z.”, Obwiniony – jako Dyrektor Okręgu – zawarł z „P. M. Z.” sp. z o.o. umowy licencyjne na publiczne wykonanie utworów nr: […], […] oraz […].

Dowód: umowa licencyjna nr […] – k. 128-129, umowa licencyjna nr […] – k. 130-131, umowa licencyjna nr […] – k. 132

Obwiniony, działając jako pełnomocnik „P. M. Z.” sp. z o.o., nie występował w jej imieniu w kontaktach ze S. A. „Z.”. Spółka wielokrotnie udzielała Obwinionemu pełnomocnictw, który jej obsługę prawną prowadzi do chwili obecnej.

Dowód: zeznania świadka M. L. – k. 783, wyjaśnienia Obwinionego – k. 820

W dniu […] r. „Z.” sp. z o.o. z siedzibą w W. udzieliła m.in. Obwinionemu, działającemu w ramach kancelarii „G. T.”, pełnomocnictwa do działania łącznie z innymi pełnomocnikami wskazanymi w treści dokumentu lub indywidualnie – przed organizacjami zbiorowego zarządzania, sądami powszechnymi i administracyjnymi, organami administracji publicznej oraz Komisją Prawa Autorskiego we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów i/lub praw pokrewnych w klubach fitness prowadzonych pod nazwą „Z.” sp. z o. o..

Dowód: pełnomocnictwo z dnia […] r. – k. 137

Działając na podstawie pełnomocnictwa, Obwiniony zgłosił do S. A. „Z.” klub fitness „Z.” przy ul. G. […] w W. w celu objęcia go licencją na publiczne odtwarzanie utworów.

Dowód: e-mail Obwinionego z dnia […] r. – k. 136v.

W czasie zatrudnienia w S. A. „Z.”, Obwiniony – jako Dyrektor Okręgu – zawarł ze „Z. J. R. i Wspólnicy” sp. j. a następnie „Z.” sp. z o.o. umowy licencyjne na publiczne wykonanie utworów nr: […] i […].

Dowód: umowa licencyjna nr […]– k. 128-138v., umowa licencyjna nr […] – k. 139-140

W dniu […] r. D. M., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą D. M. A. z siedzibą w O., udzielił Obwinionemu pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania go w sprawie z powództwa S. A. „Z.”, prowadzonej przed Sądem Okręgowym w K. pod sygn. akt […]. Obwiniony, działając w charakterze pełnomocnika procesowego D. M., wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu upominawczym.

Dowód: Pełnomocnictwo z dnia […] r. – k. 230, sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym – k. 166-172v., zeznania świadka D. M. – k. 781-782, wyjaśnienia Obwinionego – k. 742, k. 820

W czasie zatrudnienia w S. A. „Z.”, Obwiniony – jako Dyrektor Okręgu – zawarł z D. M. prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą D. M. A. umowy licencyjne na publiczne wykonanie utworów nr: […] i […].

Dowód: umowa licencyjna nr […] – k. 164-164v., umowa licencyjna nr […] – k. 165-165v.

W dniu […] r. „G. W.” sp. z o.o. z siedzibą w W. udzieliła Obwinionemu pełnomocnictwa do prowadzenia negocjacji z organizacjami zbiorowego zarządzania prawami autorskimi, zmierzających do ustalenia stawek wynagrodzeń autorskich za korzystanie przez spółkę z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie.

Działając na podstawie udzielonego pełnomocnictwa, Obwiniony zwrócił się do S. A. „Z.” o przedstawienie wstępnych warunków udzielenia licencji na publiczne wykonywanie utworów podczas trasy koncertowej „M. W. T.” z okazji 25-lecia zespołu. Ponadto, Obwiniony, działając w ramach kancelarii „G. T.”, prowadził korespondencję ze S. A. „Z.” dotyczącą trasy koncertowej „P.! T. S.”.

Dowód: pełnomocnictwo z dnia […] r. – k. 135, wiadomość e-mail Obwinionego z dnia […] r. – k. 133, korespondencja pomiędzy Obwinionym a przedstawicielem S. A. „Z.” – k. 134–134v.

W okresie zatrudnienia w S. A. „Z.” Obwiniony, wykonując obowiązki Dyrektora Oddziału, nie zawarł żadnej umowy z „G. W.” sp. z o.o.

W dniu […] roku spółka „F. F.” sp. z o.o. z siedzibą w W. udzieliła m.in. Obwinionemu, działającemu w ramach kancelarii „G. T.”, pełnomocnictwa do działania łącznie z innymi pełnomocnikami wskazanymi w treści dokumentu lub indywidualnie – przed organizacjami zbiorowego zarządzania, we wszystkich sprawach dotyczących umów na korzystanie z utworów na polu eksploatacji publiczne wykonanie podczas imprezy F. F. organizowanej w dniach […]-[…] r. w Parku S. w C.. Obwiniony prowadził korespondencję e-mail ze S. A. „Z.” w związku z organizacją wskazanej imprezy. Wszelkie spory oraz kwestie prawne pomiędzy „F. F.” sp. z o.o. a S. A. „Z.” zostały ostatecznie zakończone na mocy ugody zawartej […] r.

Dowód: Pełnomocnictwo z dnia […] r. – k. 123, korespondencja e-mail pomiędzy Obwinionym a pracownikami S. A. „Z.” – k. 119-122, ugoda z dnia […] r. – k. 800-803

 W okresie zatrudnienia w S. A. „Z.” Obwiniony, wykonując obowiązki Dyrektora Oddziału, nie zawarł żadnej umowy z „F. F.” sp. z o.o.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny oparł powyższe ustalenia przede wszystkim na dowodach z dokumentów złożonych przez S. A. „Z.”, w szczególności na umowach licencyjnych, pełnomocnictwach udzielonych Obwinionemu, korespondencji e-mail prowadzonej między S. A. „Z.” a Obwinionym jako pełnomocnikiem wskazanych powyżej podmiotów. Ze względu na swoją formę stanowiły one najbardziej wiarygodne źródło informacji o datach i przebiegu zdarzeń. Ponadto Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uwzględnił zeznania przesłuchanych świadków oraz wyjaśnienia złożone w toku postępowania przez Obwinionego. Zarówno dokumenty, jak i relacje świadków (z dwoma wyjątkami) oraz wyjaśnienia Obwinionego były spójne, wzajemnie się uzupełniały i nie były przez strony kwestionowane pod względem wiarygodności.

Zeznania świadka R. N. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny ocenił jako wiarygodne i spójne. Świadek jednoznacznie wskazał, że Obwiniony, pracując w S. A. „Z.”, nie wykonywał zawodu radcy prawnego ani nie reprezentował S. A. „Z.” jako profesjonalny pełnomocnik, lecz działał wyłącznie jako jego pracownik, nie posługując się przy tym tytułem zawodowym radcy prawnego. Zeznania świadka odnoszące się do zdarzeń po zakończeniu zatrudnienia Obwinionego w Stowarzyszeniu – w szczególności do prowadzonych przez niego negocjacji w imieniu spółek „F. T. S.” sp. z o.o. oraz „F. F.” sp. z o.o. – zostały uznane za odpowiadające praktyce organizatorów imprez opartej na powszechnie dostępnych informacjach, takich jak wygaśnięcie tabel wynagrodzeń. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny stwierdził, że działania te odpowiadały przyjętej praktyce negocjacyjnej i zmierzały do ograniczenia kosztów ponoszonych przez organizatorów imprez, nie stanowiąc przy tym naruszenia prawa, tajemnicy S. A. „Z.” ani dobrych obyczajów.

Także zeznania D. O. zostały ocenione jako wiarygodne. Świadek wskazała, że znała Obwinionego z pracy w S. A. „Z.” i miała z nim kontakt zawodowy. Świadek wskazała, że po zakończeniu pracy w S. A. „Z.” Obwiniony występował jako pełnomocnik w imieniu m.in. „F. T. S.” sp. z o.o., „G. W.” sp. z o.o. i „F. F.” sp. z o.o., a ona sama prowadziła z nim negocjacje. Z zeznań D. O. nie wynika, aby Obwiniony korzystał z wiedzy o zbiorowym zarządzie prawami autorskimi i funkcjonowaniu organizacji zbiorowego zarządzania sprzecznie z prawem lub dobrymi obyczajami, a odczuwany przez nią dyskomfort negocjacyjny wynikał raczej z wysokich kompetencji Obwinionego niż z naruszenia przez niego przepisów prawa.

W ocenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego wnioski płynące z zeznań D. O. pozostają spójne z relacją świadka R. N.. Zeznania obojga świadków potwierdzają, że Obwiniony wykonywał obowiązki pełnomocnika w sposób profesjonalny, należycie reprezentując interesy klientów i działając zgodnie z wymogami etyki zawodowej. Świadkowie nie wskazali, aby Obwiniony po zakończeniu pracy w S. A. „Z.” dopuścił się naruszenia prawa bądź zasad etyki radcy prawnego.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uznał, że zeznania A. M. potwierdzają jedynie okoliczności bezsporne: Obwiniony był zatrudniony w S. A. „Z.” na stanowisku dyrektora okręgu, a nie radcy prawnego i nie występował wówczas jako pełnomocnik Stowarzyszenia. Świadek wskazał, że dopiero pod koniec […] r. zauważył w korespondencji z Obwinionym tytuł zawodowy „radca prawny” obok jego nazwiska, jednakże w okresie zatrudnienia w S. A. „Z.” Obwiniony nie świadczył pomocy prawnej. A. M., z uwagi na długoletnią pracę w S. A. „Z.”, formułował subiektywne oceny dotyczące postępowania Obwinionego po zakończeniu zatrudnienia, krytykując m.in. jego decyzję o podjęciu współpracy z „F. T. S.” sp. z o.o. i sugerując wykorzystanie wiedzy nabytej w Stowarzyszeniu S. A. „Z.”. Świadek nie wskazał jednak żadnych konkretnych przykładów potwierdzających te twierdzenia – przyznał natomiast, że nie zna treści negocjowanych umów, nie pamięta treści e-maili i nie uczestniczył w naradach dyrektorów, a wiele informacji czerpał z pogłosek i opinii innych pracowników, a nie z własnych doświadczeń. W odniesieniu do innych podmiotów, takich jak „P.” M. Z. sp. z o. o. czy „Z.” sp. z o. o., świadek przyznał, że nie posiada wiedzy, czy były one reprezentowane przez Obwinionego.

Z tych względów Okręgowy Sąd Dyscyplinarny ocenił, że zeznania A. M. mają ograniczoną wartość dowodową. Nie podważają one wiarygodnych relacji innych świadków (R. N., D. O.) ani wyjaśnień Obwinionego, z których wynika, że po ustaniu zatrudnienia działał w granicach dopuszczalnej praktyki zawodowej.

Obwiniony występował jako pełnomocnik świadka D. M. w sprawie wytoczonej przeciwko niemu przez S. A. „Z.”, prowadzonej przed Sądem Okręgowym w K.. Świadek zeznał, że współpraca ograniczyła się do sporządzenia przez Obwinionego sprzeciwu od nakazu zapłaty, a po jego złożeniu strony zakończyły współpracę za porozumieniem. Jednoznacznie wskazał, iż nie kojarzył Obwinionego z okresu jego pracy w S. A. „Z.”, a o fakcie jego zatrudnienia w S. A. „Z.” dowiedział się dopiero po jego ustaniu. Zeznał ponadto, że Obwiniony nie udzielał mu porad dotyczących zawierania umów licencyjnych ze Stowarzyszeniem.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny ocenił zeznania świadka jako wiarygodne i spójne. Odnosiły się one do krótkiego okresu współpracy i potwierdzały jedynie, że Obwiniony świadczył pomoc prawną w sprawie niemającej związku z zakresem jego obowiązków pełnionych uprzednio w S. A. „Z.”.

Świadek M. L. znał Obwinionego jeszcze z okresu jego pracy w S. A. „Z.”, gdy występowali po przeciwnych stronach prowadzonych negocjacji i sporów. Po rozwiązaniu przez Obwinionego umowy o pracę świadek korzystał z jego usług prawnych, udzielając mu wielokrotnie pełnomocnictw. W swoich zeznaniach wskazał jednak, że nie pamięta dokładnie, od kiedy współpraca trwa ani jaki miała zakres, potwierdził jedynie, iż Obwiniony po odejściu ze Stowarzyszenia nie doradzał mu w sprawach dotyczących S. A. „Z.”. Zeznania świadka zawierają liczne sformułowania typu „nie pamiętam” czy „zakładam, że tak było”, co obniża ich wartość dowodową. Z jednej strony świadek przyznał istnienie długotrwałej relacji zawodowej oraz ogólny charakter współpracy z Obwinionym, z drugiej zaś – stanowczo zaprzeczył, aby Obwiniony kiedykolwiek udzielał mu porad w sprawach S. A. „Z.” po zakończeniu zatrudnienia.

Ze względu na luki pamięciowe i brak precyzji, zeznania M. L. należało ocenić z ostrożnością, jako mające ograniczoną wartość dowodową – potwierdzające wprawdzie fakt utrzymywania kontaktów z Obwinionym, lecz niewnoszące konkretnych informacji co do zakresu ani treści świadczonej przez niego pomocy.

Świadek M. K., reprezentujący „F. T. S.” sp. z o.o., zeznał, że znał Obwinionego z okresu jego pracy w S. A. „Z.”, kiedy w […] r. negocjował z nim stawki licencyjne. Po odejściu Obwinionego ze S. A. „Z.” spółka nawiązała z nim współpracę. Z zeznań świadka wynika, że Obwiniony świadczył na rzecz spółki pomoc prawną, w szczególności przy organizacji F. F. – opiniował projekty umów, przygotowywał pisma oraz udzielał ogólnych porad. Jednocześnie świadek przyznał, iż nie pamięta szczegółów udzielonych porad ani ich zakresu, a także nie potrafił wskazać, czy Obwiniony informował o możliwym konflikcie interesów wynikającym z wcześniejszego zatrudnienia w S. A. „Z.”.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uznał, że zeznania świadka potwierdzają fakt współpracy Obwinionego z „F. T. S.” sp. z o.o. po ustaniu jego zatrudnienia w S. A. „Z.”. Nie precyzują one jednak, w jakich konkretnie aspektach Obwiniony uczestniczył w negocjacjach dotyczących licencji bądź w sporach ze S. A. „Z.”, ani czy w ramach tej współpracy wykorzystywał wiedzę poufną.

Świadek M. W. potwierdził, że po odejściu ze S. A. „Z.” Obwiniony udzielał „F. T. S.” sp. o.o. wszechstronnej pomocy prawnej w relacjach ze Stowarzyszeniem, m.in.  przygotowywał projekty umów, wspierał negocjacje dotyczące stawek oraz prowadził postępowanie sądowe zainicjowane przez S. A. „Z.” przeciwko spółce. W zeznaniach świadek podkreślił jednak, że Obwiniony świadomie ograniczał się do spraw niezwiązanych z okresem jego zatrudnienia w S. A. „Z.” wskazując na ryzyko wystąpienia konfliktu interesów.

Z uwagi na neutralny ton, wskazanie konkretnych przykładów oraz spójność przekazu Okręgowy Sąd Dyscyplinarny ocenił zeznania M. W. jako wiarygodne. Świadek jednoznacznie i rzeczowo przedstawił zakres pomocy prawnej świadczonej przez Obwinionego, wskazując przy tym na stosowane przez niego mechanizmy kontroli konfliktu interesów. Sąd ocenił, że zeznania te mają istotną wartość dowodową, gdyż wskazują na świadomość Obwinionego w zakresie ryzyka konfliktu interesów oraz jego konsekwentne dążenie do uniknięcia tego ryzyka poprzez nieprowadzenie spraw powiązanych z wcześniejszą pracą w S. A. „Z.”.

Większość przesłuchanych świadków potwierdziła, że Obwiniony, pełniąc funkcję dyrektor okręgu Dyrekcji Okręgowej w S. A. „Z.” nie wykonywał czynności radcy prawnego, a po zakończeniu stosunku pracy korzystał wyłącznie z ogólnodostępnej wiedzy oraz unikał sytuacji mogących prowadzić do konfliktu interesów. Zdaniem Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego zeznania świadków nie potwierdzają, aby Obwiniony dopuścił się naruszenia prawa, zasad etyki zawodowej czy lojalności wobec byłego pracodawcy (jedynie świadek A. M. formułował krytyczne oceny, jednak opierał je na zasłyszanych informacjach, co istotnie ogranicza ich wiarygodność). Wręcz przeciwnie – większość świadków podkreślała kompetencje Obwinionego oraz znajomość branży, nie wskazując na jakiekolwiek działania o charakterze nieetycznym lub bezprawnym.

Obwiniony złożył obszerne wyjaśnienia, wskazując, że podczas pracy w S. A. „Z.” wykonywał wyłącznie obowiązki organizacyjne, menedżerskie i administracyjne. Nie świadczył pomocy prawnej jako radca prawny i nie reprezentował Stowarzyszenia jako pełnomocnik zawodowy. Obwiniony wyjaśnił, że po rozwiązaniu stosunku pracy nie wiązała go umowa o zakazie konkurencji, a prowadzona przez niego praktyka w kancelarii „G. T.” opierała się na powszechnie dostępnych źródłach wiedzy z zakresu prawa autorskiego i zbiorowego zarządzania prawami autorskimi. Obwiniony podkreślił, że unikał reprezentowania klientów w sprawach dotyczących okresu, w którym pełnił funkcję dyrektor okręgu Dyrekcji Okręgowej w S. A. „Z.”, a w sytuacjach, które mogłyby prowadzić do konfliktu interesów, informował o tym klientów i wyłączał się od prowadzenia sprawy.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uznał wyjaśnienia Obwinionego za wiarygodne i spójne. Obwiniony konsekwentnie podkreślał, że przestrzegał zasad etyki zawodowej oraz unikał sytuacji mogących prowadzić do konfliktu interesów, czego nie podważył zgromadzony materiał dowodowy. Wyjaśnienia te znajdowały potwierdzenie w zeznaniach świadków, którzy zgodnie wskazywali, że Obwiniony nie podejmował się prowadzenia spraw, w których wcześniej występował jako pracownik S. A. „Z.”, a korzystał wyłącznie z ogólnodostępnych źródeł (publikowane tabele stawek, przepisy prawa, orzecznictwo). Obwiniony szczegółowo wyjaśnił także wszystkie okoliczności budzące wątpliwości, w tym swój udział w wydarzeniu „[…]”.

Za nieudowodnione Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uznał, że po ustaniu zatrudnienia Obwiniony działał w warunkach konfliktu interesów, korzystał z informacji poufnych S. A. „Z.” bądź kontynuował sprawy tożsame z tymi, które wykonywał jako pracownik. Podnoszona przez S. A. „Z.” okoliczność „wygaśnięcia tabel” odnosiła się do powszechnie znanych skutków ustawy z dnia […] r. o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi i nie stanowiła informacji niejawnej. Dowodom przeciwnym Okręgowy Sąd Dyscyplinarny odmówił waloru dowodowego, w szczególności zeznaniom A. M. (mającym charakter ocenny i pośredni) oraz w części zeznaniom M. L. (mającym ograniczoną wartość dowodową z uwagi na liczne luki w pamięci).

W świetle wyjaśnień Obwinionego oraz ich zgodności z pozostałym materiałem dowodowym Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uznał, że działania podejmowane przez niego po ustaniu zatrudnienia w S. A. „Z.” nie naruszyły zasad etyki zawodowej ani obowiązujących przepisów prawa. Aktywność Obwinionego jako radcy prawnego mieściła się w przyjętych standardach wykonywania zawodu, wobec czego Okręgowy Sąd Dyscyplinarny stwierdził brak podstaw do przypisania mu odpowiedzialności dyscyplinarnej i orzekł jego uniewinnienie od wszystkich stawianych zarzutów.

W konsekwencji Okręgowy Sąd Dyscyplinarny nie dokonał zmiany kwalifikacji prawnej czynów, mimo że Wyższy Sąd Dyscyplinarny w swoim orzeczeniu wskazał na taką możliwość, a Obwiniony został o tym uprzedzony na rozprawie w dniu […] r. Stosownie do treści art. 399 § 1 k.p.k., sąd jest uprawniony do zmiany kwalifikacji prawnej czynu w granicach oskarżenia, przy czym obowiązany jest zapewnić stronie prawo do obrony poprzez wcześniejsze poinformowanie o takiej możliwości. W realiach niniejszej sprawy Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uznał jednak, że opis zarzucanych czynów nie wskazuje na znamiona innych naruszeń, które mogłyby uzasadniać odmienną kwalifikację prawną.

Na podstawie zebranego materiału dowodowego Okręgowy Sąd Dyscyplinarny ustalił, że w zakresie czynu objętego zarzutem nr 1 Obwiniony podejmował czynności do dnia […] r. Datę tę potwierdza w szczególności korespondencja mailowa stanowiąca odpowiedź na pismo pełnomocnika S. A. „Z.”, dotycząca wskazania numeru rachunku bankowego do wypłaty kosztów zasądzonych postanowieniem Sądu Okręgowego w W. z dnia […] r. (sygn. akt […], k. 729 –730v.).

W odniesieniu do czynu objętego zarzutem nr 2 Okręgowy Sąd Dyscyplinarny przyjął jako datę końcową tego czynu dzień postawienia Obwinionemu zarzutów. Wskazać należy, że choć Obwiniony nadal świadczy obsługę prawną na rzecz P. M. Z. sp. z o.o., to jednak zakres zarzutu był ściśle określony i odnosił się do określonych działań podjętych przez Obwinionego w ramach współpracy z tym podmiotem. Działania te polegały w szczególności na zgłaszaniu imprez organizowanych przez spółkę do organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi oraz na prowadzeniu negocjacji w przedmiocie wysokości należnych stawek wynagrodzeń autorskich. Zarówno Obwiniony jak i świadek M. L. zaprzeczyli, aby Obwiniony uczestniczył w zgłaszaniu imprez czy negocjacjach stawek ze S. A. „Z.”. Brak jest również jakichkolwiek dokumentów wskazujących na jego aktywność w tym zakresie po wskazanej dacie.

W odniesieniu do czynu objętego zarzutem nr 3 Okręgowy Sąd Dyscyplinarny przyjął jako datę końcową […] r. Sąd zważył, że choć formalnie pełnomocnictwo zostało udzielone kancelarii „G. T.”, w ramach której Obwiniony był uprawniony do działania, to jednak z wyjaśnień Obwinionego (k. 820) jednoznacznie wynika, iż współpraca z tą kancelarią ustała w połowie […] r. W praktyce oznaczało to, że od tego momentu Obwiniony został faktycznie pozbawiony możliwości korzystania z udzielonego pełnomocnictwa.

W odniesieniu do czynu objętego zarzutem nr 4 Okręgowy Sąd Dyscyplinarny przyjął jako datę końcową działania Obwinionego w sprawie z powództwa S. A. „Z.” przeciwko D. M. dzień […] r., tj. datę sporządzenia sprzeciwu od nakazu zapłaty w sprawie o sygn. akt […]. Sąd uznał tę datę za najpóźniejszą możliwą do ustalenia czynność procesową podjętą przez Obwinionego w ramach reprezentacji D. M.. Jednocześnie wskazać należy, że ani strony postępowania, ani przesłuchany świadek nie byli w stanie określić daty zakończenia współpracy pomiędzy Obwinionym a D. M.. Informacja taka nie wynika również z pozostałego materiału dowodowego. Wobec braku innych danych pozwalających na dokładniejsze ustalenia, za właściwe należało przyjąć, że najpóźniejszym momentem aktywności Obwinionego w tej sprawie była data sporządzenia wskazanego sprzeciwu.

W odniesieniu do czynu objętego zarzutem nr 5 Okręgowy Sąd Dyscyplinarny, kierując się zasadą pewności ustaleń faktycznych, przyjął jako datę końcową dzień postawienia Obwinionemu zarzutów. Analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie pozwoliła bowiem na jednoznaczne ustalenie innej daty zakończenia zachowania objętego zarzutem.

W odniesieniu do czynu objętego zarzutem nr 6 za datę końcową uznano […] r., tj. dzień zawarcia ugody kończącej rozliczenie imprezy F. F.. Obwiniony działał w ramach pełnomocnictwa udzielonego przez spółkę „F. F.” sp. z o.o., obejmującego możliwość działania zarówno indywidualnie, jak i łącznie z innymi pełnomocnikami, przed organizacjami zbiorowego zarządzania prawami autorskimi. Zawarcie ugody w dniu […] r. ostatecznie zakończyło wszelkie kwestie związane z rozliczeniem imprezy F. F.. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny przyjął tę datę jako moment końcowy zarzucanego czynu.

W odniesieniu do czynów objętych zarzutami nr 3 i 6 Okręgowy Sąd Dyscyplinarny zważył, że już po zamknięciu przewodu sądowego, doszło to przedawnienia ich karalności. W konsekwencji jako podstawę rozstrzygnięcia przyjęto art. 414 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k., gdyż w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego (por. SDI 21/04, V KKN 484/00, IV KKN 264/99), jeżeli sąd po przeprowadzeniu postępowania dowodowego ustali brak podstaw do przypisania odpowiedzialności dyscyplinarnej, powinien orzec uniewinnienie, a nie umorzenie postępowania. Tym samym uniewinnienie w zakresie zarzutów nr 3 i 6 zapadło z przyczyn formalnoprawnych, wynikających z upływu terminu przedawnienia karalności, niezależnie od treści zebranego materiału dowodowego i jego oceny.

W tych okolicznościach Okręgowy Sąd Dyscyplinarny stwierdził brak podstaw do przypisania Obwinionemu naruszeń art. 26 ust. 1, art. 27 pkt 5 oraz art. 29 ust. 1 pkt 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, co skutkowało wydaniem orzeczenia uniewinniającego.

 

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny zważył, co następuje.

Przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu było zachowanie Obwinionego po ustaniu stosunku pracy w S. A. „Z.”. Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego zarzucił Obwinionemu naruszenie art. 26 ust. 1, art. 27 pkt 5 oraz art. 29 ust. 1 pkt 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, w związku z art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, poprzez świadczenie pomocy prawnej klientom, których interesy pozostawały w sprzeczności z interesami byłego pracodawcy.

Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, radca prawny ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za postępowanie sprzeczne z prawem, zasadami etyki zawodowej lub godnością zawodu. Kluczowe znaczenie w sprawie miało zatem ustalenie czy zachowanie Obwinionego rzeczywiście wyczerpało dyspozycję wskazanych przepisów Kodeksu Etyki Radcy Prawnego, tj. czy doszło do konfliktu interesów bądź naruszenia obowiązku zachowania tajemnicy zawodowej.

Okręgowy Sąd Dyscyplinarny wskazuje, że sama okoliczność wcześniejszego zatrudnienia Obwinionego w S. A. „Z.”, które następnie stało się przeciwnikiem jego klientów, nie przesądza jeszcze o naruszeniu zasad etyki. Dla przypisania odpowiedzialności dyscyplinarnej nie wystarcza bowiem samo wystąpienie potencjalnej kolizji interesów czy subiektywne przekonanie S. A. „Z.” o braku bezstronności Obwinionego. Konieczne jest wykazanie, że radca prawny prowadził sprawy tożsame lub ściśle związane z tymi, które wykonywał wcześniej na rzecz pracodawcy, bądź że w swojej praktyce zawodowej posłużył się informacjami poufnymi uzyskanymi w ramach zatrudnienia. Dopiero w takich okolicznościach można mówić o konflikcie interesów i ewentualnym naruszeniu art. 26 ust. 1, art. 27 pkt 5 czy art. 29 ust. 1 pkt 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego. Samo podobieństwo rodzaju spraw lub fakt, że radca prawny świadczy pomoc prawną użytkownikom praw autorskich posiadającym interesy sprzeczne z interesami byłego pracodawcy, nie stanowi naruszenia zasad etyki zawodowej, jeżeli brak jest dowodów na posługiwanie się informacjami uzyskanymi w okresie zatrudnienia w sposób naruszający obowiązek lojalności wobec byłego pracodawcy lub obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej. Zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdził także, aby Obwiniony uczestniczył w sprawach stanowiących kontynuację jego aktywności w S. A. „Z.” ani aby posługiwał się informacjami poufnymi uzyskanymi w okresie zatrudnienia. Odpowiedzialność dyscyplinarna nie może opierać się na „pozorze” konfliktu interesów. Jej przypisanie wymaga wskazania konkretnych, obiektywnie stwierdzonych zachowań naruszających standardy rzetelności, uczciwości i lojalności, które stanowią istotę obowiązków radcy prawnego.

Art. 26 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego stanowi, że radca prawny nie może świadczyć pomocy prawnej, jeżeli wykonywanie czynności zawodowych naruszałoby tajemnicę zawodową lub stwarzało znaczne zagrożenie jej naruszenia, ograniczałoby jego niezależność lub stwarzało znaczne zagrożenie jej naruszenia, a także wówczas, gdy posiadana przez niego wiedza o sprawach innego klienta lub osób, na rzecz których uprzednio wykonywał czynności zawodowe, dawałaby aktualnemu klientowi nieuzasadnioną przewagę. Przepis ten ma charakter gwarancyjny i pełni funkcję ochronną zarówno wobec byłych, jak i obecnych klientów radcy prawnego, a jego ratio legis sprowadza się do zapewnienia lojalności, niezależności oraz poszanowania tajemnicy zawodowej. Obejmuje on nie tylko zakaz faktycznego naruszenia tych obowiązków, lecz także obowiązek unikania sytuacji, w których istnieje realne i poważne ryzyko ich naruszenia.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe nie wykazało, aby Obwiniony posługiwał się informacjami poufnymi uzyskanymi w okresie zatrudnienia w S. A. „Z.” ani aby jego wiedza z tamtego okresu dawała jego klientom nieuzasadnioną przewagę. Analiza korespondencji, pełnomocnictw oraz zeznań świadków wykazała, że Obwiniony w swojej działalności zawodowej korzystał wyłącznie z argumentacji opartej m.in. na obowiązujących przepisach prawa i orzecznictwie. Kluczowy zarzut dotyczący powoływania się na wygaśnięcie tabel wynagrodzeń po dniu […] r. dotyczył kwestii wynikającej wprost z przepisów prawa i powszechnie znanej w środowisku prawniczym oraz wśród użytkowników, a zatem nie miał charakteru informacji poufnej. Co istotne, świadkowie związani ze S. A. „Z.” nie potwierdzili, aby Obwiniony kiedykolwiek ujawnił bądź wykorzystał informacje poufne S. A. „Z.”.

Art. 27 pkt 5 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego stanowi, że radca prawny nie może świadczyć pomocy prawnej, jeżeli był albo pozostaje w bliskich stosunkach z przeciwnikiem swojego klienta lub osobą zainteresowaną niekorzystnym dla klienta rozstrzygnięciem sprawy. Przepis ten nakłada obowiązek lojalności wobec byłych klientów i zapobiega sytuacjom, w których radca mógłby wykorzystać zdobytą wiedzę na ich niekorzyść. Sama okoliczność wcześniejszego zatrudnienia u podmiotu, który później występuje jako przeciwnik klienta radcy prawnego, nie wystarcza do przypisania odpowiedzialności dyscyplinarnej. Konieczne jest wykazanie tożsamości sprawy lub jej bezpośredniego związku z wcześniejszymi czynnościami wykonywanymi na rzecz pracodawcy oraz wskazanie ryzyka wykorzystania poufnych informacji. Dowody zgromadzone w sprawie nie potwierdziły, aby taka sytuacja miała miejsce. Przeciwnie – wynika z nich, że Obwiniony podejmował się świadczenia pomocy prawnej dopiero po ustaniu stosunku pracy ze S. A. „Z.” i wyłącznie w sprawach, niezwiązanych z jego wcześniejszą aktywnością zawodową. Ponadto każdorazowo sygnalizował ryzyko konfliktu interesów i unikał prowadzenia spraw mogących mieć związek z okresem jego zatrudnienia w S. A. „Z.” (zeznania świadka M. W.). Taka praktyka świadczy o zachowaniu przez Obwinionego należytej staranności i wdrożeniu środków minimalizujących ryzyko konfliktu.

W konsekwencji brak było podstaw do przyjęcia, że Obwiniony działał w warunkach konfliktu interesów w rozumieniu art. 27 pkt 5 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego. Zarzut naruszenia tego przepisu przez Obwinionego opierał się jedynie na domniemaniu wynikającym z faktu wcześniejszego zatrudnienia w S. A. „Z.”, a nie na konkretnych dowodach wskazujących na naruszenie lojalności czy wykorzystanie poufnych informacji.

Art. 29 ust. 1 pkt 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego zobowiązuje radcę prawnego do wykonywania czynności zawodowych rzetelnie, lojalnie wobec klienta oraz w sposób nienaruszający zaufania do zawodu. Odpowiedzialność dyscyplinarna w tym zakresie powstaje wyłącznie w razie rażącego odstępstwa od zasad rzetelności i lojalności zawodowej. Tymczasem brak jest podstaw do stwierdzenia, że Obwiniony naruszył te zasady. Przeciwnie – zeznania świadków (m.in. R. N. i D. O.) wskazują na jego profesjonalizm, staranność i rzetelność. Negocjacje, w których uczestniczył, były trudne i wymagające, lecz mieściły się w granicach dopuszczalnej praktyki zawodowej. Wynikały z wiedzy i doświadczenia Obwinionego, a nie z nielojalności czy nieetycznego działania. W świetle tych ustaleń brak jest przesłanek, aby twierdzić, że zachowanie Obwinionego podważało zaufanie do zawodu radcy prawnego. Wręcz przeciwnie – dowody wskazują, że Obwiniony działał zgodnie z najwyższymi standardami etycznymi i zawodowymi.

Analiza dokumentów – pełnomocnictw, korespondencji i zeznań świadków – prowadzi do wniosku, że sprawy, którymi Obwiniony zajmował się po ustaniu zatrudnienia w S. A. „Z.”, dotyczyły zdarzeń powstałych już po zakończeniu stosunku pracy i nie były kontynuacją spraw prowadzonych wcześniej jako dyrektor oddziału. W okresie zatrudnienia w S. A. „Z.” Obwiniony uzyskał uprawnienia do wykonywania zawodu radcy prawnego jednak wobec pracodawcy nie świadczył pomocy prawnej jako profesjonalny pełnomocnik i nie był związany tajemnicą radcowską względem pracodawcy. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny zważył, że zarzuty S. A. „Z.” koncentrowały się wokół używania przez Obwinionego argumentu dotyczącego wygaśnięcia tabel wynagrodzeń po wejściu w życie ustawy o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi z dnia […] r. Posługiwanie się tym argumentem w negocjacjach stanowiło element praktyki zawodowej i nie może być traktowane jako naruszenie tajemnicy czy obowiązku lojalności wobec byłego pracodawcy.

W ocenie Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego samo świadczenie pomocy prawnej podmiotowi, którego interesy są sprzeczne z interesami byłego pracodawcy radcy prawnego, nie stanowi jeszcze naruszenia zasad etyki zawodowej. Obwinionego ze S. A. „Z.” łączył wyłącznie stosunek pracy, który nie obejmował świadczenia pomocy prawnej w charakterze radcy prawnego, co wyklucza zakwalifikowanie działań Obwinionego jako naruszenia art. 26 i art. 27 KERP. Po ustaniu stosunku pracy nie została zawarta z Obwinionym umowa o zakazie konkurencji, a jedynym obowiązkiem, jaki wówczas wiązał Obwinionego, był zakaz ujawniania tajemnicy przedsiębiorstwa. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza jednak, że w swojej działalności zawodowej Obwiniony korzystał wyłącznie z informacji powszechnie dostępnych, a nie z informacji poufnych. W konsekwencji brak było podstaw do przyjęcia, że Obwiniony naruszył zasady etyki zawodowej. Odpowiedzialność dyscyplinarna mogłaby powstać wyłącznie w razie wykazania konfliktu interesów lub użycia informacji poufnych. Świadczenie pomocy prawnej podmiotom mającym interesy sprzeczne z interesami byłego pracodawcy nie może samo w sobie stanowić podstawy do przypisania odpowiedzialności dyscyplinarnej, jeżeli brak jest dowodów na wykorzystanie wiedzy poufnej uzyskanej w ramach wcześniejszego zatrudnienia.

Mając na uwadze dokonane ustalenia, Okręgowy Sąd Dyscyplinarny uniewinnił Obwinionego od wszystkich stawianych zarzutów.

W zakresie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 706 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, zgodnie z którym, jeżeli w wyniku postępowania nie dochodzi do ukarania obwinionego, koszty dochodzenia i postępowania przed sądem dyscyplinarnym ponosi właściwa okręgowa izba radców prawnych. Orzeczono również o kosztach postępowania i zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, zgodnie z wytycznymi Wyższego Sądu Dyscyplinarnego.

GF