Zdecydowaliśmy się na rozwiązanie sporu w postępowaniu mediacyjnym. Kolejnym krokiem jest konieczność wyboru ośrodka mediacyjnego lub konkretnego mediatora, który poprowadzi mediację. Wybór mediatora ma zatem kluczowe znaczenie dla przebiegu mediacji. Od jego kompetencji, stylu pracy i umiejętności komunikacyjnych zależy, czy strony poczują się bezpiecznie, wysłuchane i będą miały zagwarantowaną przestrzeń, aby dojść do porozumienia. Dlatego decyzja o wyborze osoby prowadzącej mediację powinna być świadoma i przemyślana.
W postępowaniu sądowym mediatora wyznacza sąd, jeżeli strony same nie wskażą konkretnej osoby lub ośrodka mediacyjnego. Strony mogą zaakceptować mediatora zaproponowanego przez sąd, ale mogą też przedstawić swojego kandydata. Dlatego nie warto, aby strony czekały na decyzję sądu, lecz same zgłosiły własnego mediatora, bo to leży w ich najlepiej pojętym interesie i daje im realny wpływ na przebieg mediacji. Natomiast w mediacji umownej mediatora wybierają samodzielnie strony.
Przy wyborze mediatora przede wszystkim warto zwrócić uwagę na kwalifikacje i jego doświadczenie, np. ukończone specjalistyczne szkolenia, wpis na listę mediatorów przy sądzie czy dotychczasową praktykę w prowadzeniu sporów podobnych do naszego – rodzinnych, gospodarczych, pracowniczych czy cywilnych.
Istotna jest także bezstronność i neutralność mediatora, czyli gwarancja, że mediator nie będzie faworyzował żadnej ze stron.
Kolejnym kryterium jest styl pracy mediatora. Niektórzy prowadzą mediacje bardziej aktywnie, inni skupiają się na moderowaniu rozmowy i wspieraniu stron w samodzielnym wypracowaniu ugody. Warto wybrać osobę, której sposób działania odpowiada charakterowi sporu i oczekiwaniom stron.
Znaczenie ma również umiejętność budowania zaufania. Mediator powinien potrafić stworzyć atmosferę bezpieczeństwa, zachowania poufności, a także zadbać o równowagę pomiędzy stronami.
Przy wyborze mediatora najlepiej posiłkować się listami mediatorów znajdującymi się na stronach sądów lub ośrodków mediacji. Mediatorzy wpisani na te listy muszą spełniać określone kryteria wynikające z przepisów prawnych (stali mediatorzy) czy wewnętrznych (ośrodki mediacji) i podlegają weryfikacji pod tym kątem. Takie listy prowadzi np.:
Sąd Okręgowy w Warszawie
Strefa szukających mediatora – Biuletyn Informacji Publicznej Sąd Okręgowy w Warszawie
czy Ośrodek Mediacji przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Warszawie
Mediatorzy – Ośrodek Mediacji przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Warszawie
Oczywiście takich list jest znacznie więcej.
Warto poświęcić trochę czasu na wybór mediatora, bo dobrze dobrany mediator zwiększa szansę na szybkie, konstruktywne i satysfakcjonujące zakończenie sporu.
Autor: Magdalena Kupczyk-Czerniawska – radca prawny, mediator